OpenCode: de open-source coding agent die niet aan één model vastzit

De meeste coding agents horen bij een modelmaker. Claude Code draait op Claude, Codex op de modellen van OpenAI. OpenCode hoort bij niemand: het is een open-source agent waarin je zelf kiest welk model het werk doet, en je kunt per taak wisselen. Voor mij als full-stack developer (PHP en Python) is dat de reden om het te bekijken. Dit is wat OpenCode doet, welke abonnementen je er wel en niet mee kunt gebruiken, en hoe je begint.

Stand van september 2026. Dit artikel verscheen in januari 2026 en is bijgewerkt. Eén belangrijke wijziging: een Claude-abonnement kun je niet meer in OpenCode gebruiken (zie hieronder).

Wat is OpenCode?

OpenCode is een open-source AI coding agent onder de MIT-licentie. Net als Claude Code leest het je codebase, stelt een plan op, past bestanden aan en voert commando's uit. Het verschil zit in de modellen: OpenCode werkt met meer dan 75 aanbieders, van OpenAI en Anthropic tot Google, xAI en DeepSeek. Je gebruikt het in de terminal, als desktop-app (macOS, Windows, Linux) of als extensie in je IDE.

Het groeit hard. Toen dit artikel in januari 2026 verscheen, had het project ruim 60.000 sterren op GitHub. In september 2026 zijn dat er ongeveer 210.000, en de makers noemen op hun site 16 miljoen ontwikkelaars per maand. Dat laatste is een claim van het bedrijf zelf, niet onafhankelijk gemeten.

Welke modellen en abonnementen kun je gebruiken?

Het idee dat je een abonnement dat je al hebt aan OpenCode koppelt, klopt nog steeds, maar niet meer voor elk abonnement.

• ChatGPT Plus of Pro: werkt. Je logt in via de browser en gebruikt de modellen van OpenAI binnen je abonnement.
• GitHub Copilot en GitLab Duo: werken ook zonder extra instellingen.
• Claude Pro of Max: werkt niet meer. Anthropic blokkeerde in januari 2026 het gebruik van abonnementslogins in tools van derden. Volgens de voorwaarden van Anthropic is inloggen met een Claude-account bedoeld voor Claude Code en de eigen apps van Anthropic. OpenCode heeft de plugins daarvoor sinds versie 1.3.0 verwijderd. Claude-modellen gebruik je in OpenCode alleen nog met een API-sleutel, en dan betaal je per gebruik.
• API-sleutels: van elke ondersteunde aanbieder. Via OpenRouter krijg je met één sleutel toegang tot modellen van veel aanbieders.
• OpenCode Zen: een betaalde selectie van modellen die de makers van OpenCode zelf hebben getest voor gebruik in een coding agent. Daarnaast zitten er gratis modellen in.

Dat Claude-abonnementen niet meer werken, verandert de rekensom. Wie vooral met Claude werkt en daar een abonnement voor heeft, is met Claude Code waarschijnlijk goedkoper uit: daar gebruik je het abonnement, in OpenCode betaal je per token. OpenCode is aantrekkelijk als je al voor ChatGPT of Copilot betaalt, of als je per taak een ander model wilt inzetten.

Plan en Build: eerst nadenken, dan bouwen

OpenCode heeft twee ingebouwde agents. Plan mag lezen en analyseren, maar geen bestanden wijzigen: je krijgt een voorstel voor hoe het de taak zou aanpakken. Build voert het werk echt uit. Met de Tab-toets wissel je tussen de twee.

Dat voorkomt verrassingen. Stel dat je een bestaande Laravel-applicatie wilt uitbreiden met een exportfunctie. In Plan zie je eerst welke controllers, jobs en views de agent wil aanraken. Pas als dat klopt, schakel je naar Build.

LSP en AGENTS.md: je project leren kennen

Twee functies maken OpenCode sterker in bestaande codebases.

LSP-integratie. OpenCode kan language servers gebruiken, dezelfde techniek waarmee je editor types, definities en fouten kent. De agent hoeft dan niet te raden waar een functie gedefinieerd is.

AGENTS.md. Met het commando /init analyseert OpenCode je project en schrijft een AGENTS.md met de structuur en de codeerpatronen. Daar zet je ook je eigen afspraken in: welke PHP-versie, hoe tests draaien, welke mappen niet aangeraakt mogen worden. AGENTS.md is een gedeelde conventie; ook andere agents lezen het bestand, Claude Code bijvoorbeeld. Je schrijft je projectinstructies dan één keer.

Installeren en je eerste sessie

Op macOS en Linux:

curl -fsSL https://opencode.ai/install | bash

Of via npm of Homebrew:

npm i -g opencode-ai@latest
brew install anomalyco/tap/opencode

Er zijn ook pakketten voor Windows (Chocolatey, Scoop). Daarna:

1. Ga in de terminal naar je project en start opencode.
2. Typ /connect, kies een aanbieder en log in of voer je API-sleutel in.
3. Typ /init om een AGENTS.md te laten maken, en controleer wat erin staat.

Een voorbeeld: een project laten opzetten

Neem als oefenopdracht: "Bouw een versleutelde bestandsmanager met een FastAPI-backend." Begin in Plan. Laat de agent voorstellen welke onderdelen er nodig zijn: de logica voor versleutelen en ontsleutelen, de FastAPI-routes en schema's, configuratie en tests. Beoordeel dat plan, en vooral de keuze voor de encryptiebibliotheek en de manier waarop sleutels worden opgeslagen. Laat Build het daarna uitvoeren en de tests draaien.

Hoe goed het resultaat wordt, hangt sterk af van het gekozen model. Daar is OpenCode handig voor: draai dezelfde opdracht met twee modellen en vergelijk.

Voor wie is OpenCode, en voor wie niet?

Wat OpenCode sterk maakt:

• volledig open source, dus je kunt nalezen wat de agent doet;
• vrije keuze uit tientallen aanbieders, zonder vendor lock-in;
• goed in bestaande codebases, dankzij LSP en AGENTS.md;
• een actieve community en snelle ontwikkeling.

Waar je rekening mee moet houden:

• je moet je weg weten in de terminal en in API-sleutels;
• de kwaliteit hangt sterk af van het model dat je kiest, en dat moet je zelf uitzoeken;
• goede resultaten vragen om duidelijke opdrachten en een overzichtelijke projectstructuur.

Werk je met een Claude-abonnement, gebruik dan Claude Code. Betaal je voor ChatGPT of Copilot, of wil je niet vastzitten aan één modelmaker, probeer dan OpenCode op een project dat je goed kent. Begin in Plan, en kijk of het voorstel beter is dan wat je zelf had bedacht.