Claude Code in PhpStorm: installatie, plugin en de gewoontes die werken

Claude Code is geen autocomplete die in je editor meekijkt. Het is een agent: je start hem in de map van je project, hij leest de code, past bestanden aan en draait commando's zoals je testsuite of git. PhpStorm heeft een ingebouwde terminal, dus die twee passen op elkaar. Ik gebruik Claude Code al maanden intensief in PhpStorm voor mijn PHP-projecten. Dit is hoe je het opzet, wat de JetBrains-plugin toevoegt en welke gewoontes bij mij het verschil maken.

Stand van september 2026. Claude Code krijgt vaak updates; sneltoetsen en menunamen kunnen verschuiven.

Wat is Claude Code?

Claude Code is de coding agent van Anthropic. Je beschrijft in gewone taal wat je wilt, en Claude zoekt de relevante bestanden op, stelt wijzigingen voor of voert ze door, en controleert het resultaat met commando's die jij toestaat. Het draait in de terminal, als extensie in VS Code en JetBrains-IDE's, in een desktop-app en in de browser. Je hebt een betaald Claude-abonnement (Pro, Max, Team of Enterprise) of een API-account via de Claude Console nodig.

Het verschil met een chatvenster: je hoeft geen code te kopiëren en te plakken. Claude opent zelf de bestanden die ertoe doen.

Claude Code in PhpStorm installeren

Je hebt twee onderdelen nodig: de command-line tool zelf en de plugin voor PhpStorm. De plugin bevat de CLI niet, hij praat ermee.

1. Installeer de CLI. Op Windows in PowerShell:

irm https://claude.ai/install.ps1 | iex

Op macOS, Linux of WSL:

curl -fsSL https://claude.ai/install.sh | bash

2. Installeer de plugin. Zoek in PhpStorm onder Settings → Plugins → Marketplace naar Claude Code [Beta] en herstart de IDE.

3. Start een sessie. Open de terminal in PhpStorm in de hoofdmap van je project en typ claude. De eerste keer log je in met je Claude-account. Daarna kun je Claude Code ook starten met Ctrl+Esc (Windows/Linux) of Cmd+Esc (Mac). Werk je liever in een losse terminal, dan koppel je die met het commando /ide alsnog aan PhpStorm.

Eén instelling scheelt je ergernis: in de terminal van PhpStorm stuurt Esc standaard de focus terug naar de editor, terwijl je in Claude Code met Esc een actie onderbreekt. Zet onder Settings → Tools → Terminal het vinkje Move focus to the editor with Escape uit.

Wat de plugin toevoegt aan de terminal

Claude Code werkt ook zonder plugin in de terminal van PhpStorm. Met de plugin wordt het een stuk prettiger:

• Wijzigingen verschijnen in de diff-viewer van PhpStorm. Je beoordeelt een aanpassing zoals je een commit bekijkt, naast elkaar en met syntax highlighting, in plaats van als tekst in de terminal.
• Je selectie gaat automatisch mee. Selecteer een methode in de editor en vraag in de terminal "waarom is dit traag?". Claude weet over welke regels je het hebt.
• Bestandsverwijzingen met een sneltoets. Alt+Ctrl+K (Mac: Cmd+Option+K) voegt een verwijzing als @src/Service/InvoiceService.php#L40-88 in je prompt.
• Claude kan de inspecties van PhpStorm lezen. Syntaxfouten en waarschuwingen die PhpStorm in de editor toont, kan Claude opvragen. Dat gebeurt niet vanzelf na elke wijziging; vraag er gerust om.

Dit neemt precies het gedoe weg dat me aan AI-chatvensters stoorde: geen wisselen tussen vensters, geen code heen en weer plakken.

Let op met gevoelige bestanden. Heb je een .env open staan, dan kan de inhoud van je selectie meegaan. Met een deny-regel voor dat pad in de permissie-instellingen van Claude Code voorkom je dat. Anthropic waarschuwt daarnaast dat Claude in de modus waarin hij bewerkingen zonder vragen doorvoert, ook configuratiebestanden van de IDE kan wijzigen. Laat hem bewerkingen dus vragen, tenzij je weet wat je doet.

Hoe een sessie er bij mij uitziet

Ik gebruik Claude Code voor uiteenlopend werk: legacy code refactoren, ingewikkelde databasequeries schrijven, een feature uitwerken. Het patroon is steeds hetzelfde. Ik beschrijf het probleem of de feature, Claude schrijft de code en legt uit waarom hij bepaalde keuzes maakt. Die uitleg heeft me geholpen om betere patronen te herkennen.

Bij grotere wijzigingen laat ik Claude eerst lezen en pas daarna schrijven. Daar is plan mode voor: druk Shift+Tab tot de statusregel plan mode on toont. Claude leest dan bestanden en beantwoordt vragen, maar wijzigt niets. Stel dat je een controller van zeshonderd regels met SQL erin wilt opsplitsen. In plan mode laat je Claude eerst uitzoeken welke andere klassen die queries aanroepen en welk plan hij voorstelt. Pas als dat plan klopt, laat je hem bouwen.

Vier gewoontes die het verschil maken

Wees specifiek, en leg vaste afspraken één keer vast

Hoe preciezer je beschrijft wat je wilt, hoe beter het resultaat. Noem de PHP-versie, het framework en de coding standard. "Voeg validatie toe" levert iets anders op dan "valideer in StoreOrderRequest dat quantity een geheel getal tussen 1 en 99 is, en schrijf er een test voor".

Wat voor elk verzoek geldt, hoef je niet elke keer te typen. Het commando /init maakt een CLAUDE.md in je project, een bestand dat Claude aan het begin van elke sessie leest. Zet daar in welke PHP-versie je draait, hoe je tests start en welke afspraken er in je codebase gelden. Houd het kort: Anthropic merkt zelf op dat Claude instructies in een te lang bestand eerder negeert.

Werk in kleine stukken

Vraag Claude niet om een complete applicatie. Ik breek taken op in logische onderdelen: eerst het datamodel, dan de service, dan de controller. Het resultaat is beter en je kunt elke stap nog echt reviewen.

Er zit ook een technische reden achter. Alles wat Claude in een sessie leest, neemt ruimte in zijn contextvenster in, en als dat voller raakt, gaat de kwaliteit omlaag. Begin daarom met /clear aan een nieuwe taak die niets met de vorige te maken heeft.

Laat Claude je code reviewen

Vraag om feedback op een stuk code. De suggesties zijn vaak verrassend scherp en hebben mij geholpen om schonere code te schrijven. In Claude Code hoef je niets te plakken: selecteer de code in PhpStorm of verwijs naar het bestand.

Een review werkt beter in een nieuwe sessie dan in de sessie waarin Claude de code net heeft geschreven. Een nieuwe sessie is niet bevooroordeeld ten gunste van het eigen werk.

Laat Claude tests schrijven, en laat ze hem ook draaien

Unit tests schrijven kost tijd. Claude Code maakt op basis van je bestaande code bruikbare testcases, die je daarna zelf aanscherpt. Die aanscherping is geen formaliteit: een test die achteraf op bestaande code wordt geschreven, legt het huidige gedrag vast, inclusief eventuele bugs.

De grootste winst zit erin dat Claude die tests zelf kan draaien. Zeg erbij: "draai daarna vendor/bin/phpunit en los fouten op". Anthropic zet dit bovenaan zijn eigen handleiding met best practices: zonder controle die Claude zelf kan uitvoeren, stopt hij zodra het werk er af uitziet, en ben jij degene die elke fout moet vinden.

Wat het me oplevert

De productiviteitswinst is merkbaar. Taken die me vroeger uren kostten, zijn nu in een fractie van die tijd af. Belangrijker vind ik dat mijn code beter is geworden: Claude denkt mee over edge cases, stelt betere namen voor en wijst op problemen voordat het bugs worden.

Claude Code voelt voor mij niet als vervanging van wat ik kan, maar als versterking. Het is alsof er een ervaren collega naast je zit die altijd tijd heeft voor een second opinion. En omdat het in PhpStorm draait, houd ik alles wat ik van mijn IDE gewend ben: inspecties, de debugger, versiebeheer.

Wil je het proberen, begin dan niet met een nieuwe feature. Open een project dat je goed kent en vraag Claude een klasse uit te leggen die je al een jaar niet hebt aangeraakt. Klopt de uitleg, laat hem er dan een test voor schrijven en draaien. Dan weet je binnen een kwartier of je hem een refactor toevertrouwt.